सूर्तीजन्य पदार्थ नियन्त्रण गरे वर्षमा २७ हजार जनाको ज्यान जोगिन्छ

काठमाडौं  । नेपालमा हरेक दिन क्यान्सरका कारण  ४५ जनाको मृत्यु हुने गरेको तथ्य सार्वजनिक भएको छ । नेपालमा हुने कुल मृत्युको ९ प्रतिशत कारक क्यान्सर पाइएको अध्ययनप्रतिवेदनमा उल्लेख छ  ।

विश्व क्यान्सर दिवसको पुर्वसन्ध्यामा नेपाल अर्बुद रोग निवारण संस्थाले आज काठमाडौमा कार्यक्रम गरी अध्ययन प्रतिवेदन सार्वजनिक गरेको हो । यस्तै संस्थाले गरेको अध्ययनका क्रममा नेपालमा बार्षिक २६ हजार क्यान्सरका नयाँ बिरामी थपिने गरेको पाइएको अध्यनमा संलग्न संगिता शाक्यले जानकारी दिनुभयो ।

अध्ययन अनुसार बार्षिक १७ हजार जनाको क्यान्सरका कारण मृत्यु हुने गरेको छ ।  क्यान्सरबाट हुने मृत्यु विभिन्न कारणले हुन्छ, तीमध्ये सूर्तीजन्य पदार्थको प्रयोगले मृत्यु हुने एक कारक तत्व हो । त्यसैले सूर्तीजन्य पदार्थमा कडाइ गर्नुपर्ने अन्तरकृयामा सहभागीहरुले जोड दिएका छन् ।

पूर्व स्वास्थ्यमन्त्री गगन थापाले सूर्तीजन्य पदार्थको प्रयोग दर घटाउने जिम्मा स्थानीय सरकारलाई दिनुपर्ने बताउनुभयो । सरकारले सूतिजन्यपदार्थ सेवन गर्ने स्थल तथा उमेरसमृह पहिचान गरी रणनिति बनाउनुपर्ने उहाँको भनाइ छ । जनतासंग प्रतक्ष जोडिएकाले नियन्त्रणको जिम्मा स्थानिय सरकारलाई दिनुपर्ने धारण राख्नुभयो ।

सूर्तीजन्य पदार्थ प्रयोगमा नियमन, नियन्त्रण गर्ने  कानून  भएतापनि कार्यान्वयन फितलो हुदा बर्षेनी सेवनकर्ता थपिने क्रम नरोकीएको बताउनुभयो । काठमाडौं महानगरपालिकाकी उपमेयर हरिप्रभा खड्कीले सूर्तीजन्य पदार्थ नियन्त्रणमा तीनै तहको सरकार एकजुट भएर लाग्नुपर्ने बताउनुभयो ।

सरकारले २०७१ सालमा नै सूर्तीजन्य पदार्थ नियमन तथा नियन्त्रण गर्ने कानुन बनाए पनि कार्यान्वय हुन सकेको छैन् । जसका कारण बर्षेनी क्यान्सरका नयाँ विरामी थपिदै गएका छन् । सुर्तिजन्य पदार्थ नियन्त्रण गर्न सफल भएमात्र  बार्षिक २७ हजारभन्दा बढी जनाको ज्यान जोगाउन सकिने चिकित्सकहरुको भनाई छ ।

नेपालमा सूर्तीजन्य पदार्थ सेवनका कारण २७ हजारभन्दा बढी जनाको ज्यान जाने गरेको छ । हरेक  वर्ष ४ फ्रेबुअरीमा मनाइने विश्व क्यान्सर दिवस नेपालमा पनि विविध कार्यक्रम गरी मनाइन्छ । यस वर्षको क्यान्सर दिवसका लागि ‘म हुँ र म गर्छु’ नारा तय गरेको छ।